કર્મની ગતિ ન્યારી: જ્યારે બાપ બન્યો બકરો અને દીકરાએ માંગ્યું તેનું જ માથું! 🐐⚖️
કર્મનો સિદ્ધાંત અટલ છે. આપણે જે પણ કરીએ છીએ, તેનું ફળ ભોગવવું જ પડે છે. આ વાત સમજાવતો દેવર્ષિ નારદજીનો એક ખૂબ જ બોધપ્રદ કિસ્સો અહીં રજૂ કર્યો છે.
🌞 ભરબપોરે બનેલી ઘટના
એક વખત દેવર્ષિ નારદ તેમના શિષ્ય તુંબુરુ સાથે પૃથ્વીલોક (મૃત્યુલોક) નું ભ્રમણ કરી રહ્યા હતા. ઉનાળાના દિવસો હતા અને સખત તાપ હોવાને કારણે તેઓ એક પીપળાના વૃક્ષની છાયામાં વિશ્રામ કરવા બેઠા.
ત્યાં જ પાસેથી એક કસાઈ ૨૫-૩૦ બકરાઓને લઈને પસાર થયો. તેમાંથી એક બકરો અચાનક દોડીને નજીકની એક દુકાન પર ચઢી ગયો અને ત્યાં મુકેલા ‘મોઠ’ (એક પ્રકારનું કઠોળ) ખાવા લાગ્યો. તે દુકાનનું નામ હતું – ‘શગાલચંદ શેઠ’.
દુકાનદારનું ધ્યાન જેવું બકરા પર ગયું, તેણે તરત જ બકરાના કાન પકડીને તેને બે-ચાર મુક્કા મારી દીધા. બિચારો બકરો ‘બેં… બેં…’ કરતો નીચે ઉતરી ગયો અને તેના મોઢામાંથી મોઠના દાણા પણ પડી ગયા.
ગુસ્સે થયેલા દુકાનદારે પેલા કસાઈને બકરો સોંપતા કહ્યું:
> “જ્યારે તું આ બકરાને કાપે, ત્યારે આનું માથું (મુંડી) મને આપજે, કારણ કે આ મારા મોઠ ખાઈ ગયો છે. મારે એનો હિસાબ સરભર કરવો છે.”
>
આ દ્રશ્ય જોઈને દેવર્ષિ નારદજીએ થોડું ધ્યાન ધર્યું અને પછી અચાનક જોર-જોરથી હસવા લાગ્યા. 😄
🤔 નારદજીના હાસ્યનું રહસ્ય
શિષ્ય તુંબુરુ આ જોઈને મૂંઝવણમાં મુકાઈ ગયો. તેણે પૂછ્યું:
“ગુરુદેવ! આપ કેમ હસી રહ્યા છો? જ્યારે પેલા બકરાને માર પડ્યો ત્યારે તો આપ દુઃખી થઈ ગયા હતા, પરંતુ ધ્યાન ધર્યા પછી આપ હસી રહ્યા છો. આનું કારણ શું?”
નારદજીએ કહ્યું, “જવા દે વત્સ, આ તો સૌ સૌના કર્મોનું ફળ છે.”
પણ શિષ્યની હઠ જોઈને નારદજીએ રહસ્ય ખોલ્યું:
> “સાંભળ! આ દુકાન પર જે નામ લખ્યું છે ‘શગાલચંદ શેઠ’, તે શેઠ પોતે જ મૃત્યુ પામીને આ બકરાની યોનિમાં જન્મ્યા છે. અને પેલો દુકાનદાર બીજું કોઈ નહીં પણ તે શેઠનો જ સગો દીકરો છે! શેઠ મરીને બકરો બન્યા, પણ મોહવશ તેમને પોતાની જૂની દુકાન યાદ આવી ગઈ અને તેઓ હકથી ત્યાં મોઠ ખાવા ગયા.”
>
નારદજીએ આગળ કહ્યું:
“જુઓ વિધિની વક્રતા! જે દીકરા માટે શગાલચંદ શેઠે આખી જિંદગી તનતોડ મહેનત કરી, પાપ-પુણ્યનો વિચાર કર્યા વગર સંપત્તિ ભેગી કરી, આજે એ જ દીકરો તેમને મોઠના ચાર દાણા પણ ખાવા નથી દેતો! એટલું જ નહીં, મોઠના બદલામાં તે કસાઈ પાસે પોતાના જ બાપનું માથું માંગી રહ્યો છે!”
💡 જીવનનો બોધ
નારદજીએ તુંબુરુને સમજાવતા કહ્યું કે મને માણસના મોહ અને કર્મની ગતિ પર હસવું આવે છે.
* સંબંધોનું સત્ય: આ જન્મના સંબંધો અને નાતાઓ મૃત્યુની સાથે જ પૂરા થઈ જાય છે.
* કર્મનું ફળ: પોતાના પાપ અને પુણ્યનો હિસાબ દરેક જીવે જાતે જ ચૂકવવો પડે છે. કોઈ સગા-વહાલા તેમાં ભાગીદાર થતા નથી.
* સાચું ધન: અંતે કોઈ કામ આવતું નથી, કામ આવે છે તો માત્ર ભગવાનનું નામ. ભગવાન નું ભજન સતસંગ
માટે શાસ્ત્રો કહે છે: ” પર ધન પથ્થર માનીએ પર સ્રી માં સમાન ” કોઈનું ધન જમીન અન્ય હરામનું છીનવી લેવું કોઈ પણ સ્રી ને ખરાબ દ્રષ્ટિ થી જોવું એ પાપ છે..
“શતહસ્ત સમાહર સહસ્ત્રહસ્ત સં કિર”
(સૌ હાથે ભેગું કરો, પણ હજાર હાથે વહેંચી દો.)
જીવનમાં સંગ્રહખોરી કરતા દાનનો મહિમા મોટો છે. ધન અને સંબંધો તો અહીં જ રહી જશે, પણ કરેલું દાન અને ભજન જ આત્માની સાથે આવશે.
શ્રીમન્નનારાયણ નારાયણ હરે હરે! 🙏🙏 જય સ્વામિનારાયણ
